Material magnetikoak sailkatzeko aspaldiko arazoa ebatzi dute

2021/10/15 Elhuyar Zientzia Iturria: Elhuyar aldizkaria

Luis Elcoro, EHUko ikertzailea eta lanaren egile nagusietako bat. Arg. Laura Lopez, EHU.

Gizakiak Antzinako Greziatik ezagutzen du magnetismoaren fenomeno bitxia, eta aspalditik da jakina egoera solidoko materialetan sortzen dela magnetismoa, elkarrekintza elektroniko eta kimikoen ondorioz, elektroien spinek eta elektroiek atomoen inguruan duten higidurak orientazio finko bat hartzen dutenean materialaren barruan. Aurkikuntza hartatik abiatuta, material magnetikoak aurreikusteko eta karakterizatzeko mekanismo teoriko eta esperimental ugari garatu dituzte ikertzaileek.

Baina oso zaila izan da orain arte materialen egitura magnetikoen deskribapen bateratu bat lortzea, hainbat teoriaz saiatu diren arren. Izan ere, orain arte material magnetikoetarako garatutako sailkapen-sistema arrakastatsuena ere —Lev Shubnikov zientzialari sobietarrak duela ia 75 urte lortu zuena— osatu gabe egon da. Nazioarteko ikertzaile-talde honek osatu du, azkenean, Shubnikoven kristal magnetikoen eta ez-magnetikoen simetria-taldeen karakterizazio matematikoa. EHUko, MITeko, Max Planck Institutuko eta beste hainbat lekutako ikertzaileen lankidetzaz lortu da. Nature Communications aldizkarian argitaratu dute. Ikerketari buruzko informazio osatua, EHUko webgunean.