A dura infancia dos peixes do arrecife
2008/01/01 Bengoa Ruigómez, Mª Victoria - Biologian doktoreaGetxo Aquarium | Santiago Usabiaga, Eduardo - Getxo Aquarium Iturria: Elhuyar aldizkaria
![](images/H238-035-01.jpg)
Os arrecifes de coral son o refuxio de case un cuarto da vida mariña. Son o fogar de máis de 4.000 especies de peixes, 700 especies de coral e miles doutras plantas e animais. Existe una gran diversidade animal nos numerosos agochos, gretas e gretas entre as colonias de coral: esponxas, lombrigas, moluscos, crustáceos, ourizos, estrelas, holoturias e peces de vivas cores.
Festa de cores
Os peixes coralinos son belos, a riqueza das súas cores, a rareza das súas formas e a diversidade do seu comportamento é incomparable.
![](images/H238-035-02.jpg)
Viven cerca do substrato do arrecife, e a súa diversidade de cores débese ás características do lugar de residencia --as augas tropicais son transparentes e o fondo adoita estar cerca, a miúdo, recuberto de invertebrados de diversas cores-: as cores camúflanos con mimetismo, os do mesmo xénero facilitan o seu coñecemento ou atracción, ou funcionan como marcas de señalamiento do territorio paira expresar aos demais a súa pertenza. Nalgúns casos, como o do peixe espada, vístese un traxe rechamante antes de chegar á madurez sexual; outros, como os ballesteros, cobren o corpo con raias para que descubran con máis facilidade o reflexo mesturado; e noutros casos, serve paira advertir das cores, paira darse conta de que esas espectaculares espiñas poden morrer co simple toque, como o peixe león.
Esta estratexia é dobre. A gran variedade de cores e a baixa velocidade de nado fan que os peixes de arrecifes non poidan abandonar a protección que lles outorga o arrecife e marcarse ao mar aberto. Serían presas demasiado fáciles paira grandes depredadores externos. Os cachorros non teñen outra solución.
Baixo Rápidos
Os peixes coralinos son ovíparos, é dicir, reprodúcense con ovos. A maioría, como os peixes cirurxiáns, viven en redes e lanzan as súas gametos ao auga cando chega a época de reprodución, onde son fecundados e desprotexidos no medio do océano: son ovos pelágicos.
![](images/H238-035-03.jpg)
Independentemente da reprodución, na maioría das especies fórmanse larvas pelágicas dos ovos, pequenos peixes transparentes que se converten en parte do plancto. Así, a vida do 99% das especies divídese en dúas fases principais: a fase larva planctónica (oceánica) e a fase de madurez (arrecife coralina). Estas dúas formas de vida serán probablemente a parte que máis separa a estes animais dos de terra.
Ao nacer, as larvas son transparentes e moi diferentes dos pais, que non poden nadar contra as correntes oceánicas e lévanas lonxe do arrecife. Nun principio aliméntanse a través do saco vitelino que teñen de nacemento (utilizado como depósito paira a abundancia de sustancias nutritivas) e posteriormente aliméntanse do plancto. Co paso do tempo crecen e adquiren as características dos adultos; ao final, atopan un lugar onde asentarse no arrecife paira chegar á mocidade. Nesta época de consolidación, a maioría das larvas sofren metamorfoses: prodúcenselles cores e escamas, e destácaselles un cambio importante no comportamento. A maioría dos asentamentos teñen lugar de noite paira evitar que os depredadores os vexan.
![](images/H238-035-04.jpg)
As dúas caras da txapona
O período larvario é moi importante e ten moitas vantaxes. Una delas é a dispersión de ovos e larvas a outras zonas do arrecife, co consecuente menor risco de extinción da especie. Se una especie estivese soa nun pequeno lugar, podería desaparecer como consecuencia dunha catástrofe natural ou da acción humana.
Tal foi o caso de Pterapogon, o kauderni ou o cardeal de Bangaii, una especie que incuba ás súas crías na boca e que, ao non ter fase pelágica, só se detén nunha pequena zona de Singapura e que se atopa en perigo de extinción por contaminación e pesca. Ademais, máis do 60% das especies do arrecife son depredadores, polo que non é o lugar idóneo paira o desenvolvemento de pequenas larvas e teñen máis posibilidades de sobrevivir en mar aberto.
Con todo, non todas as larvas alcanzan a madurez, xa que os depredadores, a escaseza de alimentos, as correntes oceánicas e as condicións físicas adversas provocan una alta mortalidade. Así, pódense producir cambios no recrutamento, é dicir, no número de larvas que volven ao arrecife, o que repercute no tamaño da poboación adulta. A pesar da importancia de todos estes factores, as larvas de moitos peixes coralinos dependen do 'transporte' paira chegar ao hábitat adulto (arrecifes); sen 'transporte' paira chegar ao arrecife, as larvas de peixes coralinos non sobrevivirán.
![](images/H238-035-05.jpg)
Nadadores finos
Antes pensábase que as larvas se dispersaban simplemente ata que, arrastradas polas correntes, chegaban a un lugar onde asentarse e desenvolverse. Con todo, nos últimos estudos científicos comprobouse que teñen moi desenvolvidas as súas capacidades sensoriais e as necesarias paira nadar, o que lles permite volver ao arrecife orixinal.
As larvas dos peixes coralinos son fortes nas últimas etapas de desenvolvemento e bos nadadores, alcanzan velocidades superiores ás correntes mariñas e poden nadar durante varias horas sen cansarse. As larvas poden nadar una media de 40,7 km sen cansarse (algunhas alcanzan os 140 quilómetros) durante unha media de 86,7 horas (máximo 288,5 horas). Nadando rápido e con capacidade de chegar lonxe, teñen máis posibilidades de volver ao arrecife, sobre todo se detectan os sinais de condución. Algúns experimentos revelaron que paira poder orientarse, navegar e chegar ao arrecife utilizan sinais auditivas, visuais, químicas e estímulos de diversa índole.
Estratexias paira volver a casa
![](images/H238-035-06.jpg)
A maioría das larvas teñen ollos desde as primeiras fases do desenvolvemento. Poden orientar o sol, a lúa, as estrelas, as luces polarizadas e os campos magnéticos. Os peixes teñen una visión moi desenvolvida, pero como a vista submarina non supera os 50 metros, só poden utilizar os sinais visuais a distancias pequenas.
Moitas larvas de peixes coralinos responden os cambios de concentración de sustancias químicas disoltas na auga. Os estímulos químicos poden ser abióticos (salinidade, temperatura e carbonato cálcico) e bióticos (aminoácidos, ácidos grasos e alcois). Todos eles son de orixe animal e comunican ás larvas a presenza de seres vivos. As larvas utilizan estes estímulos químicos paira asentarse a escalas espaciais pequenas (10-100 metros) e navegar a escalas espaciais maiores.
Moitas larvas de peixes, como blénidos, gobidos, cardeais e doncelas, utilizan sinais olfativas paira localizar o lugar de nacemento. As larvas poden separar os cheiros nas correntes oceánicas, elixir o arrecife no que naceron e utilizar estes sinais paira devolvelos. Paira atopar e orientar o camiño cara ao fogar necesitan sistemas sensoriais desenvolvidos e mecanismos.
![](images/H238-035-07.jpg)
Outras especies de peixes utilizan o son. O son viaxa con máis facilidade na auga e as larvas que utilizan sinais sonoros non teñen que loitar contra as correntes. Durante moito tempo pensouse que os peixes non soaban e ao medio acuático denominóuselle 'mundo silencioso'. Con todo, durante a Segunda Guerra Mundial, cando o soar e os micrófonos empezáronse a utilizar paira detectar o ruído dos submarinos inimigos, souberon que na auga se ouvían sons e que nalgúns momentos había grandes confusións.
Entre os peixes que viven nos arrecifes de coral pódense ouvir moitos e moi diferentes sons: o berro que fan os peixes papagaio ao moer as ramas das corais, ou o que fan os peixes á posta, o realizado paira atraer ao outro sexo, utilizado como sinal de perigo, ou o son que fan os cangrexos coas pinzas, das ondas, da choiva, etc. Grazas a estes sons, moitas larvas, especialmente os cardeais e os doncellos, atopan no océano o camiño cara á 'casa' e, a moitos quilómetros de distancia, poden orientarse até chegar ao arrecife no que naceron.
Cando se achegan ao arrecife de coral, as larvas convértense en xuvenís sexualmente inmaturos e adquiren as características típicas da especie. Tras un período de tempo (cada especie ten a súa propia), alcanzan a madurez sexual, buscan a un membro do outro sexo e tras o cortexo se fecundan os ovos, a continuación retómase o ciclo de vida duro.
![](images/H238-035-08.jpg)
Cando nos documentais vémolos nadando tranquilamente nos arrecifes, non parece que eses peixes coloridos teñan que facer fronte a tantas ameazas desde o nacemento, antes de alcanzar esas belezas e escintileos de madurez que mostran ante a cámara.
![](images/H238-035-09.jpg)
![](https://elia.eus/static/elhuyar/img/elia_RGB.png)
Gai honi buruzko eduki gehiago
Elhuyarrek garatutako teknologia